Điện thoại di động đã trở thành một công cụ thiết yếu trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta. Chúng giúp chúng ta làm việc, học tập, trò chuyện, thanh toán hóa đơn, mua sắm, đặt phương tiện giao thông, xem video, nghe nhạc và cập nhật tin tức. Vấn đề là khi sử dụng vượt quá giới hạn, sự tiện lợi có thể biến thành sự mệt mỏi. Mắt mỏi, đầu óc quay cuồng, khó tập trung, lo lắng, so sánh bản thân với người khác trên mạng xã hội và cảm giác luôn phải sẵn sàng là những dấu hiệu phổ biến của cái gọi là mệt mỏi kỹ thuật số.
Tránh tình trạng kiệt sức này không có nghĩa là bạn phải bỏ hẳn điện thoại di động. Trên thực tế, mục tiêu là sử dụng công nghệ tốt hơn, có ý thức hơn và ít lạm dụng hơn. Những thay đổi nhỏ trong thói quen sử dụng thiết bị kỹ thuật số có thể cải thiện sự tập trung, giấc ngủ, sức khỏe và thậm chí cả năng suất làm việc.
Tìm hiểu nguyên nhân gây ra mệt mỏi do sử dụng thiết bị kỹ thuật số.
Mệt mỏi do sử dụng thiết bị kỹ thuật số xảy ra khi chúng ta tiếp xúc quá lâu với màn hình, thông báo, tin nhắn, video, mạng xã hội và lượng thông tin quá tải. Não bộ bắt đầu nhận được các kích thích liên tục và hầu như không tìm thấy khoảnh khắc nào để nghỉ ngơi.
Thường thì, mọi người cầm điện thoại lên để làm những việc đơn giản, như trả lời tin nhắn, nhưng cuối cùng lại dành vài phút lướt ứng dụng, đọc tin tức và xem video ngắn. Vòng luẩn quẩn này lặp đi lặp lại suốt cả ngày và tạo ra cảm giác mệt mỏi.
Hơn nữa, điện thoại di động hợp nhất nhiều khía cạnh của cuộc sống vào cùng một nơi. Công việc, gia đình, giải trí, mua sắm, học tập và tin tức đều xuất hiện trên cùng một màn hình. Điều này khiến việc phân biệt giữa những khoảnh khắc nghỉ ngơi và những khoảnh khắc nghĩa vụ trở nên khó khăn.
Tắt các thông báo không cần thiết.
Thông báo là một trong những nguyên nhân gây xao nhãng lớn nhất. Mỗi âm thanh, rung động hoặc cảnh báo hình ảnh đều làm gián đoạn những gì bạn đang làm và thu hút sự chú ý của bạn vào điện thoại.
Một lời khuyên hữu ích là hãy xem xét những ứng dụng nào thực sự cần gửi thông báo. Các tin nhắn quan trọng, giao dịch ngân hàng và lịch hẹn có thể vẫn hoạt động. Tuy nhiên, các ứng dụng cửa hàng, trò chơi, mạng xã hội, ứng dụng giao hàng và các chương trình khuyến mãi không cần thiết phải hiển thị thông báo mọi lúc.
Bằng cách giảm số lượng thông báo, bạn sẽ ngừng phản ứng với mọi kích thích và bắt đầu lựa chọn thời điểm muốn sử dụng điện thoại. Thay đổi đơn giản này đã giúp giảm đáng kể cảm giác luôn phải khẩn trương.
Lập kế hoạch mà không cần điện thoại di động.
Dành thời gian tránh xa điện thoại giúp đầu óc bạn được nghỉ ngơi. Bạn có thể bắt đầu với những khoảng thời gian ngắn, chẳng hạn như 30 phút khi thức dậy, trong bữa ăn hoặc trước khi đi ngủ.
Thời điểm bắt đầu ngày mới rất quan trọng. Khi việc đầu tiên chúng ta làm là kiểm tra tin nhắn, tin tức và mạng xã hội, tâm trí chúng ta đã bắt đầu hoạt động quá tải. Hãy thử thức dậy, rửa mặt, uống nước, dọn giường hoặc uống cà phê trước khi cầm thiết bị lên.
Tốt nhất là vào ban đêm, bạn nên giảm thời gian sử dụng thiết bị điện tử ít nhất vài phút trước khi đi ngủ. Điều này giúp não bộ thư giãn và cải thiện chất lượng giấc ngủ.
Sắp xếp lại màn hình chính của bạn.
Màn hình chính của điện thoại ảnh hưởng rất lớn đến cách sử dụng. Nếu các ứng dụng gây nghiện nhất luôn hiển thị, người dùng sẽ dễ mở chúng một cách bốc đồng hơn.
Chỉ giữ lại những ứng dụng thực sự hữu ích trên màn hình chính: điện thoại, tin nhắn quan trọng, lịch, ngân hàng, ghi chú, bản đồ hoặc công cụ làm việc. Đặt mạng xã hội, trò chơi và cửa hàng ứng dụng vào các thư mục ít truy cập hơn.
Rào cản nhỏ này giúp giảm việc sử dụng tự động. Ứng dụng càng dễ mở, khả năng người dùng vô tình mở ứng dụng đó càng cao.
Sử dụng bộ hẹn giờ trên ứng dụng.
Hầu hết điện thoại di động cho phép bạn theo dõi thời gian sử dụng và đặt giới hạn cho các ứng dụng. Tính năng này rất hữu ích cho mạng xã hội, video ngắn, trò chơi và tin tức.
Bạn có thể bắt đầu mà không cần phải thay đổi quá đột ngột. Nếu bạn dành hai giờ mỗi ngày cho một mạng xã hội cụ thể, hãy thử giảm xuống còn một tiếng rưỡi. Sau đó, điều chỉnh dần dần.
Mục tiêu không phải là tạo ra một quy tắc bất khả thi, mà là làm cho việc sử dụng trở nên có ý thức hơn. Khi giới hạn xuất hiện trên màn hình, bạn sẽ nhận thức rõ hơn về lượng thời gian mình dành cho ứng dụng đó.
Hãy tránh việc dùng điện thoại di động để tạm dừng mọi việc.
Nhiều người cầm điện thoại di động lên bất cứ khi nào có thời gian nghỉ ngắn: khi xếp hàng, trong thang máy, trước khi ngủ, trong giờ ăn trưa hoặc giữa các công việc. Vấn đề là não bộ không còn được nghỉ ngơi đúng lúc nữa.
Những khoảng nghỉ ngắn này rất quan trọng để nghỉ ngơi, suy nghĩ, quan sát xung quanh và lấy lại năng lượng. Nếu mỗi lần nghỉ đều dành thời gian cho màn hình, tâm trí sẽ liên tục nhận được các kích thích.
Hãy thử nghỉ ngơi mà không dùng điện thoại di động. Hít thở sâu, vươn vai, uống nước, nhìn ra ngoài cửa sổ, hoặc đơn giản là dành vài phút tĩnh lặng. Lúc đầu có thể hơi lạ, nhưng điều này giúp giảm mệt mỏi tinh thần rất nhiều.
Hãy cẩn thận với những video quá ngắn.
Video ngắn thì nhanh, thú vị và dễ xem. Vấn đề là chúng được thiết kế để liên tục thu hút sự chú ý của bạn. Video này dẫn đến video khác, và trước khi bạn nhận ra, bạn đã dành nhiều thời gian hơn dự định.
Không nhất thiết phải ngừng xem hoàn toàn, nhưng nên đặt ra giới hạn. Tránh xem video ngắn trước khi ngủ hoặc khi cần tập trung. Ngoài ra, cố gắng không mở các ứng dụng này khi bạn mệt mỏi, lo lắng hoặc đang cố gắng trốn tránh công việc.
Việc sử dụng một thứ gì đó một cách có chủ đích khác với việc vận hành một cách tự động.
Phân biệt rõ ràng giữa công việc và cuộc sống cá nhân.
Điện thoại di động có thể gây mệt mỏi vì chúng khiến người ta luôn phải sẵn sàng liên lạc. Tin nhắn công việc ngoài giờ làm việc, email ban đêm và các nhóm hoạt động cả ngày khiến việc nghỉ ngơi trở nên khó khăn.
Nếu có thể, hãy đặt ra giới hạn. Xác định thời gian cụ thể để trả lời tin nhắn công việc và tránh kiểm tra email ngoài giờ làm việc. Sử dụng các tính năng như chế độ tập trung, tắt thông báo cuộc trò chuyện và lưu trữ các nhóm ít quan trọng hơn.
Mặc dù không phải lúc nào cũng có thể hoàn toàn ngắt kết nối, việc đặt ra một số quy tắc sẽ giúp bảo vệ thời gian cá nhân của bạn.
Hãy gỡ bỏ những ứng dụng bạn không dùng đến.
Các ứng dụng tích lũy chiếm dung lượng, gửi thông báo và làm tăng sự lộn xộn kỹ thuật số. Thỉnh thoảng, hãy xem lại những ứng dụng đã cài đặt.
Xóa các ứng dụng bạn không dùng, hủy đăng ký không cần thiết và gỡ bỏ quyền truy cập khỏi các ứng dụng cũ. Việc dọn dẹp này giúp điện thoại của bạn nhẹ hơn và giảm bớt sự xao nhãng.
Việc sắp xếp ảnh, tập tin và các tệp tải xuống cũng rất quan trọng. Một chiếc điện thoại lộn xộn có thể làm tăng cảm giác bối rối.
Hãy tận dụng điện thoại di động của bạn.
Điện thoại di động của bạn không chỉ là nguồn gây xao nhãng. Nó cũng có thể hỗ trợ những thói quen lành mạnh. Hãy sử dụng báo thức để nhắc nhở bạn uống nước, ứng dụng thiền định, danh sách việc cần làm, lịch, theo dõi tài chính và các công cụ học tập.
Sự khác biệt nằm ở mục đích. Khi bạn sử dụng điện thoại di động cho một mục đích cụ thể, nó sẽ hữu ích. Khi bạn mở điện thoại mà không có mục đích, nó có xu hướng chiếm dụng thời gian và sự chú ý của bạn.
Trước khi mở khóa màn hình, hãy tự hỏi: Mình đến đây để làm gì? Câu hỏi đơn giản này sẽ giúp bạn tiết kiệm được rất nhiều thời gian.
Phần kết luận
Tránh mệt mỏi do sử dụng thiết bị kỹ thuật số không có nghĩa là từ bỏ công nghệ, mà là học cách sử dụng nó một cách cân bằng hơn. Tắt thông báo, lập kế hoạch mà không cần điện thoại, sắp xếp màn hình chính, hạn chế số lượng ứng dụng và nghỉ ngơi tránh xa màn hình là những hành động đơn giản giúp cải thiện thói quen của bạn.
Điện thoại di động của bạn nên giúp cuộc sống dễ dàng hơn, chứ không phải chiếm trọn sự chú ý của bạn. Khi bạn lấy lại quyền kiểm soát việc sử dụng nó, bạn sẽ tập trung hơn, thư giãn hơn và hiện diện trọn vẹn hơn trong cuộc sống hàng ngày.
Chỉ với những thay đổi nhỏ, bạn hoàn toàn có thể tận hưởng những lợi ích của công nghệ mà không để tình trạng quá tải thông tin và những kích thích quá mức gây hại đến sức khỏe của mình.
